Schemat poznawczy
Schemat poznawczy to utrwalony wzorzec organizowania informacji, który wpływa na interpretację siebie, innych ludzi i sytuacji.
Definicja
Schematy poznawcze pomagają szybko rozumieć świat, bo porządkują doświadczenia i nadają im znaczenie. Jednocześnie mogą zniekształcać odbiór rzeczywistości, jeśli są zbyt sztywne, przestarzałe albo oparte na bolesnych doświadczeniach. W pracy rozwojowej nie chodzi o usunięcie wszystkich schematów, lecz o rozpoznanie, które wspierają działanie, a które automatycznie zawężają interpretację.
Kluczowe idee
- Organizacja informacji
- Automatyczna interpretacja
- Możliwość aktualizacji schematów
Praktyka i życie
Po silnej reakcji zapisz: sytuacja, moja pierwsza interpretacja, dowody za i przeciw, możliwy schemat, który mógł się uruchomić.
Częste błędne rozumienie
Błędem jest traktowanie schematów jak niezmiennego wyroku. Błędem jest też mylenie schematu z faktem.
Pytania do autorefleksji
- Jaki wzorzec interpretacji powtarza się u mnie najczęściej?
- Czy ten schemat nadal pasuje do aktualnej sytuacji?
- Jaką alternatywną interpretację mogę przetestować?