Pytania sokratejskie
Pytania sokratejskie to sposób dociekania, który pomaga badać założenia, dowody, konsekwencje i alternatywne interpretacje.
Definicja
Pytania sokratejskie są używane w edukacji, refleksji i terapii poznawczej do sprawdzania automatycznych myśli oraz przekonań. Nie polegają na przesłuchiwaniu ani udowadnianiu komuś błędu, lecz na prowadzeniu spokojnego badania: skąd to wiem, jakie są dowody, co pomijam, jaka jest alternatywa i co z tego wynika.
Kluczowe idee
- Badanie założeń
- Dowody i alternatywy
- Refleksja bez narzucania odpowiedzi
Praktyka i życie
Przy silnej myśli zadaj trzy pytania: „Jakie mam dowody?”, „Co mogę pomijać?” i „Jaka interpretacja byłaby bardziej zrównoważona?”.
Częste błędne rozumienie
Błędem jest używanie pytań sokratejskich do podważania czyichś uczuć. Drugim błędem jest zadawanie pytań tak, by ukrycie prowadziły do z góry ustalonej odpowiedzi.
Pytania do autorefleksji
- Jakie założenie tu działa?
- Jakie dane potwierdzają tę myśl, a jakie jej przeczą?
- Co powiedziałbym komuś bliskiemu w tej samej sytuacji?