Gry poznawcze
Gry poznawcze to praktyczne określenie sposobów, w jakie umysł zniekształca, omija lub układa interpretacje, by zmniejszyć napięcie albo ochronić obraz siebie.
Definicja
Gry poznawcze nie są formalnym terminem diagnostycznym, lecz nazwą dla powtarzalnych manewrów myślowych: racjonalizacji, selektywnego filtrowania danych, przerzucania winy, czarno-białego myślenia albo wybierania tylko wygodnych dowodów. Ich funkcją bywa ochrona przed wstydem, lękiem lub odpowiedzialnością. Problem pojawia się, gdy gra poznawcza zastępuje kontakt z faktami.
Kluczowe idee
- Zniekształcenia poznawcze
- Ochrona obrazu siebie
- Unikanie trudnych faktów
Praktyka i życie
Przy silnym usprawiedliwieniu zapytaj: jakie fakty pomijam, jaką emocję chronię i co powiedziałbym, gdybym miał być całkowicie uczciwy.
Częste błędne rozumienie
Błędem jest używanie pojęcia gier poznawczych do oceniania innych. Najpierw warto sprawdzać własne interpretacje.
Pytania do autorefleksji
- Jaką wersję wydarzeń najbardziej chcę utrzymać?
- Których danych unikam?
- Co zmieniłoby się, gdybym przestał bronić tej narracji?