Fakty
Fakty to ustalone lub możliwe do uzasadnienia elementy rzeczywistości, które odróżnia się od opinii, interpretacji i ocen.
Definicja
W praktyce rozwojowej fakt jest punktem oparcia dla myślenia: czymś, co można sprawdzić, opisać lub uzasadnić. Nie oznacza to, że każdy fakt jest prosty ani że zawsze mamy do niego bezpośredni dostęp. Rzetelna praca z faktami wymaga oddzielenia obserwacji od wniosków, emocji i narracji.
Kluczowe idee
- Oddzielenie obserwacji od interpretacji
- Sprawdzalność i uzasadnienie
- Fakty jako baza decyzji
Praktyka i życie
Przy spornej sytuacji zapisz trzy kolumny: co wiem, skąd to wiem i co dopiero interpretuję. Decyzję opieraj najpierw na pierwszych dwóch kolumnach.
Częste błędne rozumienie
Błędem jest traktowanie silnego przekonania jako faktu. Błędem jest też ignorowanie faktów tylko dlatego, że są niewygodne emocjonalnie.
Pytania do autorefleksji
- Co tu jest faktem, a co interpretacją?
- Jakie źródło potwierdza tę informację?
- Czy moje emocje nie podmieniają obserwacji na ocenę?